Bạn đã hiểu đúng về trúng gió? Hãy tìm hiểu những thông tin cần biết về trúng gió tại đây

Trong dân gian, "trúng gió" là cụm từ cửa miệng để chỉ tình trạng mệt mỏi đột ngột sau khi gặp mưa, lạnh. Tuy nhiên, dưới góc độ Y học, chúng ta cần phân loại rõ ràng để có cách xử lý đúng đắn, tránh những biến chứng đáng tiếc.

Bản chất của "Trúng gió" là gì?

• Theo Y học cổ truyền (YHCT): Đây là tình trạng Ngoại cảm tà khí (phong, hàn, nhiệt, thấp). Khi "Vệ khí" (hệ miễn dịch) của cơ thể suy yếu, các yếu tố gây bệnh từ môi trường xâm nhập qua lỗ chân lông và đường hô hấp.
• Theo Y học hiện đại: Đây thường là phản ứng của hệ thần kinh thực vật trước sự thay đổi nhiệt độ đột ngột, gây co mạch, hoặc là giai đoạn đầu của nhiễm vi-rút đường hô hấp.

Phân biệt các thể bệnh trúng gió thường gặp

Không phải "trúng gió" nào cũng giống nhau. Việc xác định đúng thể bệnh sẽ giúp chọn đúng bài thuốc:

Cảnh báo: Trúng gió hay Đột quỵ?

Đây là phần quan trọng nhất. "Trúng gió" theo nghĩa dân gian thường nhẹ, nhưng "Trúng phong" trong YHCT lại có thể là Đột quỵ não – một cấp cứu y khoa.

Hãy nhớ quy tắc F.A.S.T để nhận diện đột quỵ:

• F (Face - Mặt): Miệng bị méo, nhân trung lệch khi cười.
• A (Arm - Tay): Một bên tay hoặc chân bị yếu, tê bì, không nhấc lên được.
• S (Speech - Lời nói): Nói ngọng, nói khó hoặc không diễn đạt được ý muốn.
• T (Time - Thời gian): Nếu có 1 trong 3 dấu hiệu trên, hãy gọi 115 ngay lập tức. Tuyệt đối không cạo gió hay châm kim đầu ngón tay lúc này.

Các biến chứng thường gặp nếu không điều trị đúng

Nếu trúng gió không được xử lý kịp thời, người bệnh có thể gặp các vấn đề về thần kinh ngoại biên:

• Liệt dây thần kinh số VII ngoại biên: Méo miệng, mắt nhắm không kín (thường do lạnh).
• Vẹo cổ cấp: Cơ vùng cổ vai bị co cứng, đau dữ dội khi xoay trở.
• Đau thần kinh tọa/Thắt lưng cấp: Tà khí xâm nhập làm tắc nghẽn kinh lạc vùng lưng.

Phương pháp điều trị chuyên sâu

Nếu các biện pháp tại nhà (như uống trà gừng, nghỉ ngơi) không hiệu quả sau 24 giờ, bạn nên tìm đến các cơ sở chuyên khoa YHCT (như Bệnh viện Châm cứu Trung ương) để được can thiệp:

• Châm cứu/Điện châm: Giúp khai thông kinh lạc, đặc biệt hiệu quả với liệt mặt và đau vai gáy.
• Thủy châm/Cứu ngải: Đưa thuốc hoặc nhiệt lượng vào huyệt đạo để đuổi hàn tà.
• Xoa bóp bấm huyệt: Giải tỏa co thắt cơ vùng cổ, lưng.

Lời khuyên phòng ngừa trúng gió

"Phòng bệnh hơn chữa bệnh" - Để bảo vệ "Vệ khí", bạn cần:

• Không tắm đêm, đặc biệt là sau khi uống rượu bia hoặc khi mệt mỏi.
• Giữ ấm các vùng dễ bị tấn công: Cổ, gáy, thắt lưng và lòng bàn chân.
• Khi từ phòng điều hòa ra ngoài trời nóng (hoặc ngược lại), hãy đứng ở khu vực trung gian để cơ thể thích nghi.

Cố vấn chuyên môn: Thạc sĩ, Bác sĩ Phạm Tiến Thành

Trung tâm Đào tạo, Trung tâm Khám chữa bệnh & Điều trị theo yêu cầu

Bệnh viện Châm cứ Trung Ương