TỪ THÔNG ĐIỆP NEW DELHI ĐẾN CHƯƠNG TRÌNH HÀNH ĐỘNG  CỦA BỆNH VIỆN CHÂM CỨU TRUNG ƯƠNG

Trong những ngày cuối cùng của năm 2025, tại New Delhi (Ấn Độ), Hội nghị Thượng đỉnh toàn cầu về Y học Cổ truyền lần thứ hai của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã diễn ra. Hơn 800 nhà hoạch định chính sách và các nhà khoa học hàng đầu đã tham dự và cùng đưa ra thông điệp New Delhi, không chỉ khẳng định lại vị thế của nền y học cổ truyền trên thế giới mà còn đặt ra lộ trình cho thập kỷ tới (2025-2034).

Phó giáo sư - tiến sĩ Trần Văn Thanh - Giám đốc Bệnh viện Châm cứu Trung ương – Phó chủ tịch Liên hiệp hội Châm cứu Thế giới là một trong những đại diện của ngành Y học cổ truyền Việt Nam tham gia hội nghị Thượng đỉnh lần thứ hai này. Từ tinh thần của Thông điệp New Delhi, Bệnh viện Châm cứu Trung ương đang định hướng mục tiêu phát triển: Đưa châm cứu Việt Nam vươn tầm quốc tế dựa trên nền tảng của khoa học, bằng chứng và hội nhập.

Lễ khai mạc hội nghị Thượng đỉnh toàn cầu về Y học cổ truyền lần thứ hai của WHO
  1. Sự chuyển dịch tư duy: từ "Y học thay thế" đến "Khoa học sống"

Tại phiên bế mạc Hội nghị Thượng đỉnh toàn cầu về Y học cổ truyền, ngày 19/12, Tổng Giám đốc WHO, Tiến sĩ Tedros Adhanom Ghebreyesus đã đưa ra một định nghĩa mới đầy sức nặng: "Y học cổ truyền không phải là tàn tích của quá khứ, mà là một khoa học sống, một di sản chung và là yếu tố quan trọng của bao phủ chăm sóc sức khỏe toàn cầu." Với thông điệp này, học cổ truyền ( YHCT) đã được định vị đúng với giá trị ngàn đời, không phải là một phương án "thay thế" (alternative) hoặc chỉ nằm ở bên lề của hệ thống y tế hiện đại.

Thông điệp này chính là nền tảng tư tưởng cho chiến lược phát triển của Bệnh viện Châm cứu Trung ương trong giai đoạn mới. Là bệnh viện chuyên khoa đầu ngành trực thuộc Bộ Y tế, Bệnh viện Châm cứu Trung ương không chỉ có nhiệm vụ bảo tồn di sản của các bậc danh y của dân tộc và nền y thuật phương Đông, mà còn phải chứng minh sức sống của YHCT, châm cứu và các phương pháp điều trị không dùng thuốc trong đời sống xã hội.

"Khoa học sống" - nghĩa là châm cứu không được phép dậm chân tại chỗ. YHCT phải vận động, thích nghi và giải quyết các bệnh lý mãn tính, rối loạn tâm lý hậu hiện đại, hay phục hồi chức năng..., các vấn đề sức khỏe đương đại. Đây chính là tầm nhìn và sứ mệnh mà Bệnh viện đang theo đuổi: đưa y thuật châm cứu và điều trị không dùng thuốc kết hợp với công nghệ y tế tiên tiến, để điều trị hiệu quả cho người bệnh.

PGS.TS Trần Văn Thanh gặp gỡ và trao đổi với Tiến sĩ Tedros Adhanom Ghebreyesus

Tổng giám đốc Tổ chức Y tế thế giới WHO

  1. Y học bằng chứng: Thách thức và Cơ hội

Thư viện Toàn cầu về Y học Cổ truyền (WHO Traditional Medicine Global Library) với 1,6 triệu hồ sơ khoa học và Lộ trình Ưu tiên Nghiên cứu Toàn cầu là một trong những điểm nhấn quan trọng nhất tại Hội nghị Thượng đỉnh toàn cầu về Y học cổ truyền lần thứ 2. Tiến sĩ Shyama Kuruvilla, Giám đốc Trung tâm Y học Cổ truyền Toàn cầu của WHO nhấn mạnh: "Thúc đẩy Y học cổ truyền là một mệnh lệnh dựa trên bằng chứng, đạo đức và môi trường".

Đối với Bệnh viện Châm cứu Trung ương, đây là một động lực mới cho phát triển. Để châm cứu Việt Nam có thể lan tỏa ra thế giới và thuyết phục được cộng đồng y khoa quốc tế, không thể chỉ bằng kinh nghiệm dân gian. Ngành châm cứu Việt Nam cần con số, cần dữ liệu và cần các kết quả lâm sàng chuẩn mực.

Và lộ trình đó đã và đang được Bệnh viện Châm cứu Trung ương triển khai. Đó là:

  • Chuẩn hóa dữ liệu: Tận dụng nguồn dữ liệu lâm sàng trong hoạt động thường niên để xây dựng các báo cáo khoa học đạt chuẩn quốc tế.
  • Hợp tác nghiên cứu: Kết nối với thư viện dữ liệu mới của WHO để cập nhật các phác đồ điều trị tiên tiến nhất, đồng thời đóng góp các công trình nghiên cứu của Việt Nam vào kho tàng tri thức nhân loại này.
  • Thực chứng hóa hiệu quả: Tập trung chứng minh cơ chế tác dụng của châm cứu (điện châm, thủy châm, cấy chỉ...) dưới góc nhìn của y học hiện đại (cơ chế thần kinh, thể dịch, nội tiết...).

Việc WHO nhấn mạnh vào "Y học bằng chứng" là đòn bẩy để Bệnh viện Châm cứu Trung ương nâng tầm vị thế của Hội đồng Khoa học và các trung tâm nghiên cứu trực thuộc, chuyển dịch từ việc "chữa bệnh theo kinh nghiệm" sang "chữa bệnh bằng phác đồ chuẩn hóa".

Giao lưu các đoàn quốc tế tham dự hội nghị Thượng đỉnh toàn cầu

về Y học cổ truyền lần thứ hai của WHO

  1. Sức ảnh hưởng Tuyên bố Delhi và Chiến lược 2025 - 2034

Tuyên bố Delhi của Hội nghị Thượng đỉnh toàn cầu về Y học cổ truyền lần thứ 2 - một văn kiện mang tính lịch sử, trong đó các Quốc gia thành viên cam kết không chỉ đồng ý tại sao YHCT quan trọng, mà còn thống nhất làm thế nào để thúc đẩy Chiến lược YHCT toàn cầu giai đoạn 2025 - 2034.

Ba trụ cột chính của chiến lược này bao gồm: (1) Chính sách và khung pháp lý; (2) Đầu tư nghiên cứu, giáo dục và nhân lực; (3) Tích hợp vào hệ thống y tế.

Soi chiếu vào thực tiễn của Bệnh viện Châm cứu Trung ương, kế hoạch hành động này được cụ thể hóa như sau:

Về Chính sách và Quy định: Bệnh viện cần đóng vai trò tham mưu nòng cốt cho Bộ Y tế trong việc xây dựng các quy trình kỹ thuật, định mức kinh tế kỹ thuật cho chuyên ngành châm cứu. Việc Ấn Độ công bố "Dấu hiệu Ayush" (Ayush Mark) như một chuẩn mực chất lượng toàn cầu là một kinh nghiệm. Bệnh viện Châm cứu Trung ương có thể tiên phong xây dựng bộ tiêu chuẩn chất lượng cho các dịch vụ châm cứu tại Việt Nam, khẳng định giá trị và uy tín thương hiệu châm cứu Việt.

Về Đào tạo Nhân lực: Tuyên bố Delhi nhấn mạnh việc giáo dục và phát triển lực lượng lao động. Bệnh viện Châm cứu Trung ương, với vai trò là cơ sở thực hành và đào tạo chỉ đạo tuyến, cần đổi mới chương trình đào tạo. Không chỉ đào tạo kỹ thuật châm cứu, mà còn phải đào tạo bác sĩ YHCT có tư duy nghiên cứu, giỏi ngoại ngữ và am hiểu công nghệ để tiếp cận với kho tri thức toàn cầu mà WHO vừa mở ra.

Về Tích hợp hệ thống: Mục tiêu là đảm bảo người dân được hưởng lợi công bằng. Châm cứu phải được tích hợp sâu vào Bảo hiểm Y tế và hệ thống chăm sóc sức khỏe ban đầu. Bệnh viện sẽ tiếp tục đẩy mạnh công tác chỉ đạo tuyến, chuyển giao kỹ thuật cho tuyến dưới để người dân ở vùng sâu, vùng xa cũng được tiếp cận các phương pháp điều trị không dùng thuốc an toàn và hiệu quả.

Đoàn Việt Nam tham dự Hội nghị thượng đỉnh toàn cầu về Y học cổ truyền lần thứ hai tại New Delhi - Ấn độ
  1. Công nghệ và Đổi mới sáng tạo trong kỷ nguyên 4.0

21 sáng kiến Đổi mới về Y tế và Di sản (Health and Heritage Innovations) được công bố tại Hội nghị cho thấy YHCT đang bước vào kỷ nguyên số hóa mạnh mẽ. Khu trải nghiệm Khám phá Y học Cổ truyền tại Hội nghị với các công nghệ hiện đại là một minh chứng sống động.

Bệnh viện Châm cứu Trung ương không đứng ngoài xu thế này. Kế hoạch chuyển đổi số của Bệnh viện đang được đẩy nhanh:

Bệnh án điện tử: Ứng dụng công nghệ để quản lý hồ sơ bệnh án, hỗ trợ hội chẩn từ xa với các chuyên gia hoặc hỗ trợ tuyến dưới.

Số hóa tri thức: Xây dựng cơ sở dữ liệu số về các huyệt đạo, phác đồ điều trị đặc thù của châm cứu Việt Nam để lưu trữ và quảng bá.

Ứng dụng AI: Nghiên cứu khả năng ứng dụng Trí tuệ nhân tạo trong việc hỗ trợ chẩn đoán, từ đó đưa ra gợi ý phác đồ huyệt vị tối ưu.

  1. Lan tỏa giá trị Việt ra thế giới

Trong bài phát biểu tại Hội nghị thượng đỉnh toàn cầu về Y học cổ truyền lần thư 2, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đã khẳng định tầm quan trọng của hợp tác toàn cầu. WHO cũng đã công bố việc thành lập Nhóm Cố vấn Chiến lược và Kỹ thuật về Y học Cổ truyền, Bổ sung và Tích hợp.

Đây là cơ hội vàng cho Bệnh viện Châm cứu Trung ương thúc đẩy thực hiện nhiệm vụ "ngoại giao y tế". Châm cứu Việt Nam từ lâu đã có uy tín lớn trên trường quốc tế (đặc biệt là tại Mexico, Nga và các nước châu Âu). Với "làn gió mới" từ Hội nghị Thượng đỉnh WHO, Bệnh viện tiếp tục chủ động hơn nữa trong việc:

Đăng cai tổ chức các hội nghị khoa học quốc tế về châm cứu tại Việt Nam.

Cử chuyên gia tham gia vào các nhóm cố vấn kỹ thuật của WHO.

Xây dựng các gói dịch vụ "Du lịch y tế" (Medical Tourism) chất lượng cao, thu hút bệnh nhân nước ngoài đến Việt Nam điều trị tại Bệnh viện Châm cứu Trung ương.

Đoàn Việt Nam tham quan Viện Ayurveda Toàn Ấn All India Institute of Ayurveda - AIIA
  1. Lời kết: Cam kết cho tương lai

Thông điệp New Delhi tháng 12/2025 đã khép lại thời đại của sự hoài nghi về YHCT, mở ra kỷ nguyên của sự công nhận, khoa học và hội nhập. Kết thúc Hội nghị, Tổng Giám đốc WHO, Tiến sĩ Tedros Adhanom Ghebreyesus đã nói: "Thành công thực sự sẽ được đo lường bằng những gì diễn ra tiếp theo ở các quốc gia và cộng đồng".

Đối với Bệnh viện Châm cứu Trung ương, đây là thời điểm "Thiên thời - Địa lợi - Nhân hòa". Kế hoạch phát triển của Bệnh viện trong giai đoạn tới là tham gia hiện thực hóa Chiến lược YHCT Toàn cầu 2025 - 2034 của WHO tại Việt Nam. Bằng việc kết hợp tinh hoa y thuật cổ truyền với bằng chứng khoa học hiện đại, đẩy mạnh chuyển đổi số và mở rộng hợp tác quốc tế, Bệnh viện Châm cứu Trung ương cam kết sẽ là đơn vị tiên phong, đưa nền YHCT Việt Nam gắn với tiến trình hội nhập của y học toàn cầu, vì mục tiêu cao cả: sức khỏe cho mọi người dân./.

.